สัญญาจ้างพนักงานต่างชาติ ต้องทำสองภาษาไหม ขอ work permit ต้องแปลรับรองอะไร

สัญญาจ้างพนักงานต่างชาติ ต้องทำสองภาษาไหม ขอ work permit ต้องแปลรับรองอะไร

อัปเดตล่าสุด: 21 ตุลาคม 2569

บริษัทญี่ปุ่นในกรุงเทพฯ จ้างผู้จัดการคนญี่ปุ่นมาประจำสาขา ฝ่ายบุคคลร่างสัญญาจ้างพนักงานต่างชาติเป็นภาษาอังกฤษฉบับเดียว แล้วกังวลว่าต้องแปลสัญญาเป็นภาษาไทยก่อนยื่นขอใบอนุญาตทำงาน (work permit) หรือเปล่า

ส่วนวุฒิการศึกษาภาษาญี่ปุ่นของผู้จัดการคนนั้น ซึ่งต้องแปลเป็นภาษาไทยและรับรองคำแปลก่อนยื่น กลับยังไม่มีใครเตรียมเลย

สัญญาจ้างพนักงานต่างชาติ กฎหมายไทยบังคับให้ทำเป็นภาษาไทยไหม

พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มาตรา 5 ให้ความหมายของ “สัญญาจ้าง” ว่าเป็นสัญญา “ไม่ว่าเป็นหนังสือหรือด้วยวาจา ระบุชัดเจนหรือเป็นที่เข้าใจโดยปริยาย” ที่ลูกจ้างตกลงทำงานให้นายจ้าง และนายจ้างตกลงจ่ายค่าจ้างให้

เท่ากับว่าโดยหลักแล้ว สัญญาจ้างไม่ต้องทำเป็นหนังสือด้วยซ้ำ พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงานก็ไม่ได้กำหนดภาษาของสัญญาจ้างไว้ สัญญาภาษาอังกฤษหรือภาษาญี่ปุ่นฉบับเดียวจึงผูกพันนายจ้างกับลูกจ้างได้

แต่บางกรณีกฎหมายก็บังคับให้ทำเป็นหนังสือ เช่น การจ้างแบบมีกำหนดระยะเวลาจะได้รับยกเว้นไม่ต้องจ่ายค่าชดเชยเมื่อครบกำหนดตามมาตรา 118 วรรคสี่ ก็ต่อเมื่อทำสัญญาเป็นหนังสือตั้งแต่เริ่มจ้าง และงานเข้าเงื่อนไขอื่นในมาตรานั้นด้วย ถ้าจะจ้างพนักงานต่างชาติแบบมีกำหนดเวลา จึงควรตรวจข้อนี้ก่อนร่าง

ส่วนเอกสารที่กฎหมายบังคับให้ทำเป็นภาษาไทย คือข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงาน (มาตรา 108) และทะเบียนลูกจ้าง (มาตรา 112) ของนายจ้างที่มีลูกจ้างตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป ถ้าบริษัทมีพนักงานต่างชาติที่อ่านภาษาไทยไม่ได้ ก็ควรแปลข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานให้อ่านด้วย ดูรายละเอียดใน ข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานตามกฎหมายคุ้มครองแรงงาน

ทำไมสัญญาจ้างพนักงานต่างชาติควรทำสองภาษา

สัญญาจ้างมีคนอ่านสองฝั่ง พนักงานต่างชาติอ่านเพื่อรู้สิทธิของตัวเอง ฝ่ายบุคคลชาวไทยอ่านเพื่อจ่ายเงินเดือนและจัดการตอนเลิกจ้าง ถ้าฝั่งไหนอ่านสัญญาไม่ออก พอมีปัญหาขึ้นมา ก็จะกลายเป็นการเถียงกันว่าตอนเซ็นตกลงอะไรไว้

ถ้าข้อพิพาทไปถึงศาลแรงงานและต้องยื่นสัญญาภาษาต่างประเทศเป็นพยานหลักฐาน ศาลอาจสั่งให้ทำคำแปลภาษาไทย คำแปลที่ทำตอนมีคดีเกิดขึ้นแล้ว อีกฝ่ายโต้แย้งความถูกต้องของคำแปลได้ ส่วนสัญญาสองภาษา ทั้งสองฝ่ายอ่านและลงนามทั้งสองภาษาไว้ตั้งแต่วันแรกแล้ว ดูเพิ่มเติมใน เอกสารต่างประเทศในคดีแรงงาน คดีผู้บริโภค และคดีปกครอง ต้องแปลและยื่นต่อศาลอย่างไร

สัญญาสองภาษาต้องมีข้อหนึ่งที่ขาดไม่ได้ คือระบุว่าถ้าความหมายสองภาษาไม่ตรงกัน ให้ยึดฉบับไหน ความต่างระหว่างการแปลสัญญากับการร่างสัญญาสองภาษา อ่านต่อได้ที่ การแปลสัญญา vs. การร่างสัญญาสองภาษา

ขอ work permit ต้องใช้สัญญาจ้างไหม

กรมการจัดหางานมีคู่มือประชาชนบน info.go.th สำหรับการขอใบอนุญาตทำงานกรณีทั่วไปตามมาตรา 59 ของพระราชกำหนดการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว พ.ศ. 2560 คู่มือนี้ให้นายจ้างยื่น หนังสือรับรองการจ้าง (แบบ บต. 46) ฉบับจริง และไม่ได้ระบุสัญญาจ้างไว้ในรายการเอกสาร

แต่คู่มือฉบับนี้จัดทำก่อนกรมการจัดหางานเปิดระบบ e-WorkPermit ทั่วประเทศเมื่อ 13 ตุลาคม 2568 รายการเอกสารที่ระบบให้อัปโหลดจึงอาจต่างไปจากคู่มือ และเจ้าหน้าที่ก็อาจขอสัญญาจ้างเพิ่มได้ตามดุลพินิจ ทางที่ปลอดภัยคือเตรียมสัญญาจ้างไว้ตั้งแต่แรก

ถ้าต้องยื่นสัญญาหรือเอกสารอื่นที่เป็นภาษาต่างประเทศ เช่น วุฒิการศึกษา และหนังสือรับรองประสบการณ์การทำงานจากนายจ้างเดิมในต่างประเทศ ก็ต้องแปล คู่มือเขียนไว้ว่า “เอกสารที่เป็นภาษาต่างประเทศให้จัดทำคำแปลเป็นภาษาไทยและรับรองความถูกต้องโดยผู้มีใบอนุญาต/หน่วยราชการ” คำแปลแบบนี้ต่างจากการแปลทั่วไปอย่างไร ดู แปลเอกสารรับรอง ต่างจากแปลทั่วไปยังไง

เอกสารหลักที่ต้องเตรียม

รายการเต็มขึ้นกับประเภทนายจ้าง กรณีนายจ้างเป็นบริษัท เอกสารหลักตามคู่มือมีดังนี้

• คำขออนุญาตทำงาน (แบบ บต. 25) กรอกเป็นภาษาไทย
• หนังสือเดินทาง และหลักฐานการอนุญาตให้เข้ามาและอยู่ในราชอาณาจักร (วีซ่า)
• หลักฐานการศึกษา หรือหนังสือรับรองประสบการณ์การทำงาน
• หนังสือรับรองการจ้าง (แบบ บต. 46)
• ใบรับรองแพทย์ และรูปถ่าย
• เอกสารของบริษัท เช่น หนังสือรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคล และบัญชีรายชื่อผู้ถือหุ้น (บอจ.5)

ขั้นตอนเตรียมเอกสารก่อนยื่นขอ work permit

1. ร่างและลงนามสัญญาจ้างสองภาษา ระหว่างบริษัทกับพนักงาน ระบุฉบับที่ใช้บังคับ ระยะเวลาขึ้นกับการตกลงเงื่อนไขของทั้งสองฝ่าย
2. จัดทำหนังสือรับรองการจ้าง (แบบ บต. 46) โดยนายจ้าง ข้อมูลตำแหน่งงานควรตรงกับสัญญาจ้าง ทำได้ทันทีหลังลงนามสัญญา
3. แปลเอกสารภาษาต่างประเทศเป็นภาษาไทยและรับรองคำแปล ระยะเวลาขึ้นกับจำนวนหน้าและภาษาต้นฉบับ
4. ลงลายมือชื่อรับรองสำเนาทุกฉบับ เอกสารของนายจ้างให้ผู้มีอำนาจลงนามผูกพันบริษัทลงชื่อและประทับตราบริษัท (ถ้ามี) หรือให้ผู้รับมอบอำนาจลงชื่อ เอกสารของพนักงานต่างชาติให้พนักงานลงชื่อเอง ทำพร้อมขั้นตอนที่ 3 ได้
5. ยื่นคำขอผ่านระบบ e-WorkPermit (eworkpermit.doe.go.th) ของกรมการจัดหางาน ตรวจรายการเอกสารที่ระบบขอให้ครบก่อนยื่น ระยะเวลาพิจารณาขึ้นกับกรมการจัดหางาน เมื่อได้รับอนุญาตแล้ว พนักงานต่างชาติต้องนัดหมายไปศูนย์บริการเพื่อยืนยันตัวตนด้วยข้อมูลชีวมิติ

คู่มือประชาชนบน info.go.th ไม่ได้ระบุวันที่ปรับปรุงล่าสุด และจัดทำก่อนเปิดระบบ e-WorkPermit ก่อนยื่นจึงควรตรวจรายการเอกสารในระบบหรือกับสำนักงานจัดหางานอีกครั้ง ถ้าบริษัทได้รับการส่งเสริมการลงทุนจาก BOI จะใช้ช่องทางยื่นและเงื่อนไขของ BOI ซึ่งต่างจากข้างต้น ควรตรวจกับสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนก่อน

WPK ช่วยอะไรได้

• ร่างสัญญาจ้างสองภาษา เช่น ไทย-อังกฤษ หรือไทย-ญี่ปุ่น พร้อมข้อกำหนดฉบับที่ใช้บังคับ
• ตรวจสัญญาจ้าง ที่บริษัทแม่ในต่างประเทศส่งมา ว่าขัดกับกฎหมายคุ้มครองแรงงานไทยหรือไม่
• แปลและรับรองคำแปลเอกสารของพนักงานต่างชาติ เช่น วุฒิการศึกษา และหนังสือรับรองประสบการณ์การทำงาน สำหรับใช้ประกอบคำขอใบอนุญาตทำงาน ทนายความตรวจคำแปลก่อนส่ง
• แปลข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงาน ให้พนักงานต่างชาติอ่านในภาษาที่ถนัด เช่น อังกฤษ ญี่ปุ่น จีน เกาหลี เป็นต้น

การอนุญาตให้ทำงานเป็นอำนาจของนายทะเบียน กรมการจัดหางาน เราจึงไม่รับประกันผลการพิจารณา

คำถามที่พบบ่อย

สัญญาจ้างพนักงานต่างชาติทำเป็นภาษาอังกฤษอย่างเดียวได้ไหม

ได้ พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงานไม่ได้กำหนดภาษาของสัญญาจ้างไว้ แต่ถ้าฝ่ายบุคคลหรือผู้บริหารฝั่งไทยอ่านภาษาอังกฤษไม่คล่อง สัญญาสองภาษาช่วยลดข้อโต้แย้งเรื่องความหมายในภายหลัง

ขอ work permit ต้องแนบสัญญาจ้างไหม

คู่มือประชาชนของกรมการจัดหางานบน info.go.th ระบุให้ยื่นหนังสือรับรองการจ้าง (แบบ บต. 46) ไม่ได้ระบุสัญญาจ้าง แต่คู่มือจัดทำก่อนเปิดระบบ e-WorkPermit และเจ้าหน้าที่ก็อาจขอสัญญาจ้างเพิ่มได้ตามดุลพินิจ จึงควรเตรียมไว้ตั้งแต่แรก

วุฒิการศึกษาภาษาต่างประเทศ ต้องแปลก่อนยื่นขอ work permit ไหม

ต้องแปล คู่มือประชาชนของกรมการจัดหางานกำหนดให้เอกสารภาษาต่างประเทศมีคำแปลภาษาไทยที่รับรองความถูกต้องโดยผู้มีใบอนุญาตหรือหน่วยราชการ

ข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานต้องมีภาษาอังกฤษให้พนักงานต่างชาติไหม

มาตรา 108 บังคับเฉพาะฉบับภาษาไทย สำหรับนายจ้างที่มีลูกจ้างตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป คำแปลเป็นภาษาอื่นช่วยให้พนักงานต่างชาติรู้กติกาของบริษัทตั้งแต่วันแรก แนะนำให้ปรึกษาทนายความไทยสำหรับกรณีของคุณ

สรุป

สัญญาจ้างพนักงานต่างชาติทำเป็นภาษาต่างประเทศอย่างเดียวได้ตามกฎหมาย แต่ตอนขอ work permit เอกสารภาษาต่างประเทศทุกฉบับที่ยื่นต้องมีคำแปลภาษาไทยที่รับรองแล้ว และเจ้าหน้าที่อาจขอดูสัญญาจ้างด้วย ถ้าคุณกำลังจะรับพนักงานต่างชาติคนแรก ให้ร่างสัญญาสองภาษาและเตรียมคำแปลวุฒิการศึกษาไปพร้อมกัน จะได้ไม่ต้องกลับมาแก้เอกสารทีละชิ้นหลังยื่นไปแล้ว